Phát huy giá trị, danh tiếng chè Shan tuyết

Thứ Tư, 04/11/2020, 11:36 (GMT+7)

BHG - Năm 2018, Chè Shan tuyết được Cục Sở hữu trí tuệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) chứng nhận Chỉ dẫn địa lý (CDĐL) “Hà Giang”; đánh dấu thành tựu xây dựng, bảo tồn, lựa chọn, phục tráng nguồn gen quý, giống chè cổ thụ độc đáo trên quê hương cực Bắc. Từ lợi thế này, tỉnh ta đặc biệt quan tâm công tác quản lý, sử dụng CDĐL để gìn giữ, phát huy giá trị, uy tín, danh tiếng chè Shan tuyết Hà Giang.

Người dân xã Tân Thành (Bắc Quang) thu hái chè Shan tuyết.
Người dân xã Tân Thành (Bắc Quang) thu hái chè Shan tuyết.

Tỉnh ta là một trong những địa phương có diện tích chè lớn nhất cả nước, sau Lâm Đồng và Thái Nguyên với diện tích lên đến 20.643 ha, cho năng suất bình quân 38,84 tạ/ha. Trong đó, 42,3% diện tích được sản xuất theo hướng VietGAP và hữu cơ. Riêng 5 huyện: Bắc Quang, Quang Bình, Vị Xuyên, Hoàng Su Phì, Xín Mần và thành phố Hà Giang còn sở hữu hơn 5,7 nghìn ha chè Shan tuyết cổ thụ từ 50 đến trên 120 năm tuổi (chiếm 32,2% diện tích chè cho thu hoạch). Đây chính là nguồn nguyên liệu quý hiếm, hội tụ đầy đủ yếu tố: Thơm, ngon, xanh, sạch, vị đặc biệt, là điều kiện thuận lợi để chế biến thành chè Phổ nhĩ có giá trị cao hoặc nhiều loại khác như chè đen, chè xanh, chè vàng với thị trường tiêu thụ rộng không chỉ trong nước mà còn xuất khẩu... Từ đặc trưng sinh trưởng, phát triển ở nơi có độ cao từ 600 đến hàng nghìn mét so với mực nước biển, quanh năm sương tuyết bao phủ đã tạo nên thương hiệu Chè Shan tuyết Hà Giang nức tiếng. Sản phẩm độc đáo này được ví là “vàng xanh” của núi rừng Hà Giang mà danh tiếng vang xa đến hơn 20 quốc gia trên thế giới và có mặt tại 3 châu Á, Âu, Mỹ. Giá trị sản xuất chè bình quân đạt hơn 600 tỷ đồng/năm; chiếm 9% giá trị của ngành trồng trọt.

Hiện, toàn tỉnh có 43 xã, thị trấn thuộc 5 huyện: Bắc Quang, Quang Bình, Xín Mần, Hoàng Su Phì, Vị Xuyên và thành phố Hà Giang nằm trong vùng CDĐL chè Shan tuyết Hà Giang. CDĐL này chính là tài sản được Nhà nước bảo hộ vô thời hạn trên toàn lãnh thổ Việt Nam do UBND tỉnh thống nhất quản lý. Đặc biệt, tháng 9 vừa qua, UBND tỉnh đã có Quyết định số 1529/QĐ-UBND về việc ban hành Quy chế quản lý và sử dụng CDĐL “Hà Giang” dùng cho sản phẩm chè Shan tuyết của tỉnh. Quy chế ra đời là cơ sở pháp lý quan trọng, đảm bảo quyền sử dụng CDĐL hợp pháp cho các cơ sở có đủ điều kiện sử dụng; ngăn chặn và xử lý các hành vi sử dụng trái phép CDĐL chè Shan tuyết Hà Giang. Hơn nữa, còn đảm bảo sản phẩm chè Shan tuyết mang CDĐL “Hà Giang” đáp ứng các điều kiện quy định về chất lượng, xuất xứ nhằm duy trì danh tiếng, uy tín của sản phẩm. Đồng thời, hỗ trợ các cơ sở sản xuất, kinh doanh sản phẩm chè Shan tuyết Hà Giang nâng cao hiệu quả, tăng khả năng cạnh tranh của sản phẩm chè Shan tuyết trên thị trường. Mặt khác, đảm bảo cho người tiêu dùng được sử dụng sản phẩm chè Shan tuyết đáp ứng yêu cầu về chất lượng.

Theo Quy chế trên, hệ thống quản lý CDĐL chè Shan tuyết Hà Giang bao gồm: Sở Nông nghiệp và PTNT – đơn vị được UBND tỉnh ủy quyền, chịu trách nhiệm về hoạt động quản lý, cấp, gia hạn, thu hồi Giấy chứng nhận quyền sử dụng CDĐL “Hà Giang” dùng cho sản phẩm chè Shan tuyết. Còn đơn vị trực thuộc Sở – Chi cục Quản lý chất lượng Nông, lâm sản và Thủy sản là cơ quan kiểm soát chất lượng, chịu trách nhiệm về hoạt động kiểm soát chất lượng sản phẩm chè Shan tuyết Hà Giang và quản lý việc cấp, kiểm soát, thu hồi tem CDĐL “Hà Giang”, tem xác nhận chất lượng...

Giám đốc Công ty Cổ phần trà Shan Long - Chi nhánh Hà Giang Nguyễn Bảo Châu, chia sẻ: Công ty đóng chân trên địa bàn xã Phương Độ (thành phố Hà Giang), là nơi có vùng nguyên liệu chè Shan tuyết trải dài 3 thôn vùng cao: Nà Thác, Khuổi My, Lùng Vài. Với nguồn nguyên liệu quý giá này, đơn vị đã chế biến thành các sản phẩm, như: Hồng Trà, Bạch trà mẫu đơn, Lục trà, Lan trà... Được sử dụng nguồn nguyên liệu chè Shan tuyết mang CDĐL Hà Giang, chúng tôi luôn ý thức việc tuân thủ Quy chế quản lý và sử dụng CDĐL “Hà Giang” dùng cho sản phẩm chè Shan tuyết của tỉnh Hà Giang; thực hiện nghiêm quy trình kỹ thuật bắt buộc trong sản xuất sản phẩm chè Shan tuyết nhằm góp phần bảo vệ, duy trì và phát triển danh tiếng chè Shan tuyết Hà Giang trên thị trường...

Cây chè Shan tuyết đã gắn bó mật thiết với đời sống đồng bào Mông, Dao, trở thành tài sản quý của người dân nên việc chủ động bảo vệ cây chè được thực hiện khá tốt. Đa phần người dân đều có trình độ am hiểu nhất định, tạo thuận lợi cho việc sản xuất và phát triển cây chè theo hướng hữu cơ. Thêm vào đó, tỉnh ta còn có nhiều cơ chế, chính sách khuyến khích người dân chăm sóc, gìn giữ, bảo tồn, đầu tư công nghệ chế biến, nâng cao chất lượng sản phẩm chè Shan tuyết, tạo nguồn thu nhập ổn định. Hơn nữa, việc quản lý, sử dụng CDĐL chè Shan tuyết Hà Giang đã, đang được các cấp, ngành nỗ lực thực hiện tốt. Hội tụ những yếu tố này tạo cơ sở quan trọng để tiếp tục giữ gìn, nâng cao uy tín, danh tiếng và phát triển bền vững chè Shan tuyết Hà Giang.

Bài, ảnh: THU PHƯƠNG

.